Luchtdicht maken van bestaande woningen
Minder tocht, minder warmteverlies, meer comfort
In veel bestaande woningen verdwijnt warmte via kieren, spleten en slecht uitgewerkte aansluitingen.Dat veroorzaakt tocht, koude zones en onnodig energieverlies.
Luchtdicht maken betekent niet dat een woning “niet meer mag ademen”. Het betekent dat luchtverversing niet langer toevallig via kieren gebeurt, maar gecontroleerd via ventilatie.
Waarom luchtdicht maken
Luchtlekken veroorzaken warmteverlies. Warme binnenlucht ontsnapt naar buiten en koude buitenlucht wordt naar binnen gezogen. Daardoor moet de verwarming meer warmte leveren om hetzelfde comfort te behouden.
Maar luchtdichtheid gaat niet alleen over energie.
Een betere luchtdichtheid zorgt ook voor:
minder tocht;
hoger comfort;
minder koude vloerstroken;
minder stof en geurtransport via kieren;
betere werking van ventilatiesystemen;
minder risico op condensatie in daken, wanden of aansluitingen;
betere akoestiek;
een betere basis voor warmtepomp en lage-temperatuurverwarming.
Koude buitenlucht wordt onderaan de woning aangezogen.
De warme binnenlucht stijgt en ontsnapt bovenaan via het dak, de zolder of luchtlekken.
Dit noemt men het schoorsteeneffect.
Schoorsteeneffect: waarom warme lucht naar boven ontsnapt
Warme lucht stijgt. In een woning ontstaat daardoor een natuurlijke trek van beneden naar boven.
Als er lekken zijn in het dak, de zoldervloer, het zolderluik of technische schachten, ontsnapt warme binnenlucht bovenaan. Onderaan wordt dan koude buitenlucht aangezogen via kieren aan deuren, ramen, kelderopeningen of vloeraansluitingen.
Luchtlekken vergroten het warmteverlies
Weinig luchtdichte woning
Ventilatieverliezen
+
Lekverliezen
=
25 %
Warmteverliezen
Luchtdichte woning
Ventilatieverliezen
+
Lekverliezen
=
10 %
Warmteverliezen
Dit diagram toont waarom luchtdichtheid belangrijk is.
In een slecht luchtdichte woning verdwijnt veel warmte via toevallige luchtlekken.
Die luchtlekken zorgen voor tocht, warmteverlies en een wisselend binnenklimaat. Door de woning luchtdichter te maken, worden deze verliezen kleiner.
Ventilatie blijft nodig, maar gebeurt dan gecontroleerd in plaats van via kieren en spleten.
Oude woningen ventileren vaak toevallig
In veel oude woningen is geen bewust ventilatiesysteem aanwezig. Toch is er vaak veel luchtverversing via kieren en spleten: oude ramen, deuren, rolluikkasten, vloeraansluitingen, schouwen, leidingdoorvoeren en dakdetails.
Dat lijkt soms handig, maar het is geen gecontroleerde ventilatie.
Op winderige dagen komt er veel koude lucht binnen. Op andere momenten is er juist te weinig luchtverversing. Bovendien verlies je warmte op plaatsen waar u dat niet wil.
Bij renovatie is het daarom belangrijk om twee dingen samen te bekijken:
Luchtlekken beperken en
gecontroleerde ventilatie voorzien
Alleen kieren dichten zonder na te denken over ventilatie kan problemen geven. Maar ventilatie laten gebeuren via toevallige kieren is evenmin een goede oplossing.
Veel gestelde vragen
Typische gevolgen zijn:
-
infiltratie van koude lucht via de kelder, kruipruimte, vloer of voordeur
-
warme lucht die ontsnapt via zolderluiken, dakdoorvoeren, kieren in het dak of technische schachten
-
tocht aan trappenhuizen
-
warmteverlies naar zolder of dak
-
risico op condensatie wanneer warme vochtige lucht in een koud dak of koude wand terechtkomt
Daarom is luchtdicht maken vooral belangrijk aan de bovenkant van de woning: dak, zolderluik, doorvoeren en technische schachten. Daar ontsnapt vaak de meeste warme lucht.
-
Bij bestaande woningen zien we vaak luchtlekken op dezelfde plaatsen:
-
zolderluiken
-
dakdoorvoeren
-
aansluitingen tussen dak en muur
-
open technische schachten
-
rolluikkasten
-
aansluitingen rond ramen en deuren
-
kieren onder buitendeuren
-
leidingdoorvoeren
-
stopcontacten in buitenmuren
-
vloer- en plintaansluitingen
-
kelderdeuren en kruipluiken
-
oude schouwen of niet-afgedichte rookkanalen
Sommige lekken zijn zichtbaar. Andere worden pas duidelijk met rookproeven, thermografie, drukverschil of een blowerdoortest.
-
Velen denken bij luchtdichtheid vooral aan nieuwe ramen. Maar ramen zijn slechts één onderdeel van de gebouwschil.
Nieuwe ramen kunnen helpen, maar als het zolderluik, de rolluikkasten, dakdoorvoeren of technische schachten blijven lekken, blijft een groot deel van het probleem bestaan.
Omgekeerd kunnen nieuwe ramen de woning luchtdichter maken, waardoor bestaande ventilatie via kieren verdwijnt. Daarom moeten ramen, luchtdichtheid en ventilatie samen worden bekeken.
Luchtdicht maken gebeurt best gericht en stapsgewijs. Meestal zijn de maatrelen niet duur.
Niet elk detail vraagt dezelfde aanpak.
Mogelijke maatregelen zijn:zolderluik isoleren en luchtdicht afwerken
-
rolluikkasten luchtdicht maken of vervangen
-
dichtingen van ramen en deuren vervangen
-
buitendeuren correct laten aansluiten met valdorpel of tochtborstel
-
leidingdoorvoeren afdichten
-
technische schachten afsluiten
-
dakdoorvoeren luchtdicht afwerken
-
aansluitingen tussen dak, muur en vloer verbeteren
-
oude schouwen of ongebruikte kanalen correct afsluiten
-
luchtdichte folie of platen correct aansluiten bij dakrenovatie
-
stopcontacten en doorvoeren in buitenmuren controleren
Belangrijk is dat de maatregel past bij de constructie. Een verkeerde afdichting kan vocht opsluiten of later opnieuw loskomen.
-
Nee. Een goede luchtdichtheid is net gewenst: ze beperkt ongecontroleerde luchtlekken, warmteverliezen en tocht.
Problemen ontstaan niet doordat een woning te luchtdicht is, maar doordat er onvoldoende gecontroleerde ventilatie aanwezig is. In oudere woningen gebeurde een deel van de luchtverversing toevallig via kieren en spleten. Na renovatie verdwijnen die luchtlekken, maar daarmee verdwijnt ook die ongecontroleerde luchttoevoer.
Daarom moet een luchtdichte woning beschikken over een goed ontworpen en correct werkend ventilatiesysteem.
Ja. Luchtdichtheid en ventilatie horen altijd samen te worden bekeken.
Luchtdichtheid voorkomt ongecontroleerde luchtstromen door kieren, aansluitingen en de gebouwschil. Ventilatie zorgt vervolgens op een gecontroleerde manier voor de noodzakelijke toevoer van verse lucht en afvoer van vocht, CO₂ en andere verontreinigingen.
Een goede luchtdichtheid maakt een ventilatiesysteem bovendien beter voorspelbaar en efficiënter. Wanneer er veel luchtlekken aanwezig zijn, kan lucht binnenkomen en verdwijnen op plaatsen waar dat niet de bedoeling is.
Het principe is eenvoudig: bouw luchtdicht en ventileer gecontroleerd.
Een woning luchtdicht maken begint niet met overal kit of pur spuiten.
Eerst moet duidelijk zijn waar de luchtlekken zitten en welke lekken echt belangrijk zijn. Sommige kleine lekken hebben weinig invloed. Andere veroorzaken veel warmteverlies, tocht of risico op condensatie.
Wij bekijken onder meer:
-
waar lucht binnenkomt of ontsnapt;
-
of het lek comfortklachten veroorzaakt;
-
of warme vochtige lucht in koude constructies kan terechtkomen;
-
of ventilatie voldoende aanwezig blijft;
-
welke ingreep technisch zinvol en haalbaar is.
Daarna kunnen gerichte maatregelen worden gekozen.
-
Onze aanpak
Wij verkopen geen ventilatiesystemen, ramen of luchtdichtingsproducten. Daardoor kunnen we onafhankelijk beoordelen waar de echte problemen zitten.
We bekijken:
tochtklachten
luchtlekken
zolderluiken, rolluikkasten en doorvoeren
ramen en buitendeuren
dak- en muuraansluitingen
mogelijke vocht- en condensatierisico’s
ventilatievoorzieningen
haalbare maatregelen bij renovatie
Het doel is eenvoudig: minder warmteverlies en meer comfort, zonder verkeerde ingrepen of verborgen vochtproblemen.