Kan een warmtepomp in mijn woning?
Een warmtepomp kan in veel woningen goed werken, maar niet in elke woning op dezelfde manier.
​
De haalbaarheid hangt vooral af van het warmteverlies, de bestaande verwarming, de benodigde watertemperatuur en uw comfortverwachtingen.
​
In een bestaande woning is een volledige renovatie niet altijd nodig.
Een oude woning sluit een warmtepomp niet uit
Een warmtepomp wordt vaak gekoppeld aan nieuwbouw of zeer goed geïsoleerde woningen.
Dat beeld klopt niet helemaal.
Ook woningen van enkele tientallen jaren oud kunnen met een warmtepomp worden verwarmd, soms zelfs met de bestaande radiatoren.
​
Het bouwjaar of EPC-label alleen geeft daarom geen betrouwbaar antwoord.
​
Veel belangrijker is de combinatie van:
-
het warmteverlies van de woning;
-
de grootte van de radiatoren of vloerverwarming;
-
de benodigde aanvoertemperatuur;
-
de beschikbare leidingen en debieten;
-
het gewenste comfort.
Soms zijn helemaal geen grote aanpassingen nodig. In andere woningen volstaat het om enkele radiatoren te vergroten of een beperkte isolatiemaatregel uit te voeren.
De belangrijkste vraag: hoe warm moet het verwarmingswater zijn?
Een warmtepomp werkt het efficiëntst wanneer ze water op een relatief lage temperatuur kan leveren.
Daarom is niet alleen belangrijk hoeveel warmte uw woning verliest, maar vooral bij welke watertemperatuur uw radiatoren of vloerverwarming die warmte kunnen afgeven.
​
Een woning die op een koude winterdag comfortabel blijft met bijvoorbeeld 40 tot 45 °C aanvoer, is technisch veel gunstiger voor een warmtepomp dan een woning die 60 °C of meer nodig heeft.
​
Maar ook bij hogere temperaturen is het antwoord niet automatisch nee.
Soms kan één te kleine radiator of een slecht ingeregelde installatie de benodigde temperatuur onnodig verhogen.
Kunnen bestaande radiatoren behouden blijven?
Vaak wel.
Radiatoren die ooit voor een ketelinstallatie werden gekozen, zijn geregeld groter dan vandaag werkelijk nodig is.
Dat kan bijvoorbeeld het gevolg zijn van later geplaatste dubbele beglazing, dakisolatie of andere verbeteringen aan de woning.
​
Daardoor kunnen bestaande radiatoren soms ook bij een lagere watertemperatuur voldoende warmte leveren.
In andere kamers kan een grotere radiator nodig zijn.
​
Het is daarom niet zinvol om vooraf te besluiten dat alle radiatoren vervangen moeten worden.
We bekijken dit kamer per kamer.
Een eenvoudige test kan al veel vertellen
Hebt u nog een werkende ketel, dan kan u tijdens koude dagen vaak al een eerste indruk krijgen.
Door de stooklijn of aanvoertemperatuur tijdelijk te verlagen en de thermostatische radiatorkranen voldoende open te zetten, merkt u welke kamers nog comfortabel warm blijven en waar de grens ligt.
​
Zo wordt snel duidelijk of uw woning waarschijnlijk met lage watertemperaturen kan werken.
Deze test vervangt geen berekening, maar kan wel zeer nuttige informatie geven.
Ook de leidingen zijn belangrijk
Bij een warmtepomp moet voldoende water door de installatie kunnen stromen.
Daarom kijken we niet alleen naar de radiatoren.
​
Ook leidingdiameters, afsluiters, verdelers en de hydraulische opbouw kunnen bepalend zijn.
Oude leidingen hoeven zeker niet automatisch vervangen te worden, maar ze moeten wel het vereiste debiet kunnen transporteren zonder onnodig hoge pompverliezen of geluidsproblemen.
​
Bij een éénpijpsverwarming vraagt dit extra aandacht.
Wat als u later nog wil renoveren?
Dat moet al bij de keuze van de warmtepomp worden meegenomen.
Wanneer u later bijvoorbeeld het dak isoleert, ramen vervangt of de gevel verbetert, daalt het warmteverlies van de woning.
​
Een warmtepomp die vandaag al ruim te groot wordt gekozen, kan dan later nog verder overgedimensioneerd raken.
Daarom kijken we niet alleen naar de woning van vandaag, maar ook naar geplande renovaties.
Wanneer is een warmtepomp
minder vanzelfsprekend?
Niet iedere woning is zonder aanpassingen geschikt.
Wanneer de woning een zeer hoge warmtevraag heeft, kleine radiatoren bevat en pas comfortabel wordt bij hoge watertemperaturen, kunnen eerst gerichte verbeteringen nodig zijn.
​
Dat hoeft niet noodzakelijk een volledige renovatie te betekenen.
Soms leveren enkele goed gekozen maatregelen meer op dan een algemene renovatie zonder duidelijk technisch doel.
Eerst beoordelen, dan beslissen
De vraag is niet hoe oud uw woning is, maar bij welke watertemperatuur ze comfortabel kan worden verwarmd, hoeveel vermogen nodig is en of radiatoren, leidingen en regeling daarbij passen.
Daarom beoordelen we eerst wat in uw woning technisch haalbaar is en welke aanpassingen eventueel nodig zijn.
Waarvan hangt de
haalbaarheid af?
De haalbaarheid van een warmtepomp hangt niet alleen af van de warmtepomp zelf.
Vooral het warmteverlies, de bestaande verwarming en de nodige watertemperatuur bepalen of de installatie comfortabel en zuinig kan werken.
Warmteverlies
van de woning
Hoeveel warmte verliest de woning op een koude dag?
Zonder warmteverliesberekening blijft het vermogen van de warmtepomp een schatting.
Verwarmings
installatie
Een warmtepomp werkt het best met lage watertemperaturen.
Daarom moet worden nagegaan of de bestaande radiatoren voldoende vermogen leveren.
Temperatuur
verwarmingswater
Als de woning pas warm wordt met hoge watertemperaturen, daalt het rendement van de warmtepomp en stijgt het verbruik.
Isolatie en
luchtdichtheid
Zoldervloerisolatie, kierdichting, betere ramen of spouwmuurisolatie kunnen het nodige verwarmingsvermogen duidelijk verlagen.
Gebruik en
comfortverwachting
Niet elke bewoner gebruikt zijn woning op dezelfde manier. Comfortwensen, bezetting en verwarmingsgedrag bepalen mee welke oplossing logisch is.
Eerste inschatting: hoeveel warmte vraagt uw woning per m² ?
Eerste inschatting op basis van uw jaarlijks energieverbruik
Bij bestaande woningen geeft het vroegere energieverbruik een eerste indicatie van de warmtevraag.
Voorbeeld met aardgas
Een woning verbruikt jaarlijks 2.500 m³ gas en heeft 150 m² verwarmde oppervlakte.
2.500 m³ gas × 10 = 25.000 kWh/jaar
25.000 kWh ÷ 150 m² = 167 kWh/m².jaar